Kursy i Certyfikaty

Szkolenia online: jak nie paść ofiarą oszustw i wybrać rzetelny kurs

Oszustwa na kursach online dla dorosłych: jak działają schematy sprzedażowe, na co uważać przy zakupie szkolenia i gdzie szukać pomocy. Praktyczne porady.

Redakcja · 27 czerwca 2026
Business person holding a scam alert sign over a laptop, warning against online fraud.
Fot. Gustavo Fring / Pexels · Pexels License

Rynek kursów online dla dorosłych przyciąga zarówno uczestników pragnących rozwijać swoje umiejętności, jak i oszustów, którzy zarabiają na sprzedawaniu obietnic szybkiego bogactwa bez wysiłku.

Na przykładzie szkoleniowca Dawida Pasternaka, który oferuje kursy z biznesu i zarabiania online, widać skalę problemu: grupa wsparcia dla poszkodowanych przez jego firmę liczy ponad 1300 członków na Facebooku, a UOKiK prowadzi postępowanie na podstawie kilkunastu sygnałów od konsumentów. Problem nie jest incydentem — to systematyczny schemat sprzedażowy, który działa w całej branży edukacji online.

Jak funkcjonuje schemat oszustwa na kursach online?

Typowy scenariusz wygląda następująco: potencjalny kursant zostaje przyciągnięty bezpłatnym webinarem, podczas którego szkoleniowiec prezentuje swoją metodę zarabiania. Webinar jest jednak tylko narzędziem sprzedaży — jego celem jest nakłonienie uczestnika do kupienia płatnego kursu lub subskrypcji.

Pani Julia z relacji opublikowanej przez “Gazetę Wyborczą” zapisała się na bezpłatny webinar Pasternaka. Po paru minutach uzmysłowiła sobie, że nieświadomie zasubskrybowała usługę, a z jej konta zniknęło 190 zł. Podobnie pani Anna zapłaciła 1987 zł za dostęp do narzędzia AI po obejrzeniu prezentacji, ale nie potrafiła osiągnąć tych samych efektów co w demo, nawet wpisując identyczne polecenia.

Kluczowy element schematu to trudność w anulowaniu subskrypcji. Chociaż Pasternak twierdzi, że proces rezygnacji jest “maksymalnie uproszczony” i można go wykonać w panelu kursanta, administratorka grupy wsparcia wyjaśnia: “u tego pana nic się nie da anulować (jakimś może pojedynczym osobom się udało) i dlatego jest ta grupa”. To sugeruje, że mimo oficjalnych deklaracji, praktyka wygląda inaczej.

Jakie są czerwone flagi oszustw na kursach?

CechaRzetelny kursPotencjalne oszustwo
Warunki subskrypcjiJasno wyjaśnione przed zakupemUkryte w małym druku lub ujawniane dopiero po płatności
Możliwość anulowaniaŁatwa, bez przeszkódUtrudniona, wymaga kontaktu z obsługą, której nie ma
Gwarancja zwrotuWyraźnie określona (np. 30 dni)Brak lub bardzo krótka
Obietnice zarobkówRealistyczne, oparte na doświadczeniuObietnice szybkiego bogactwa bez wysiłku
RecenzjeDostępne na niezależnych platformachTylko pozytywne opinie na stronie autora
Presja sprzedażowaMinimalnaIntensywna, zachęcanie do dodatkowych kursów

Co oznacza to dla konsumenta?

Rynek kursów online jest słabo regulowany, a konsumenci mają ograniczone możliwości ochrony — szczególnie gdy szkoleniowcy działają z zagranicy. Pasternak prowadzi biznes z Dubaju, co oznacza, że odzyskanie pieniędzy jest znacznie trudniejsze niż w przypadku firmy zarejestrowanej w Polsce.

UOKiK potwierdził “Wyborczej”, że posiadane kilkanaście sygnałów dotyczących Pasternaka przekaże do prokuratury. Jednak sama procedura może trwać miesiące, a poszkodowani czekają na zwrot pieniędzy w niepewności. Pani Anna, która zapłaciła prawie 2000 zł, musiała szukać pomocy u wielu instytucji i ostatecznie zgłosiła sprawę na policję.

Strategia szkoleniowców: zarabiać na marzeniach

Dawid Pasternak deklaruje, że z jego programów korzysta ponad 7000 aktywnych kursantów, a szkolenia przeszło ponad 30 000 uczestników. Zarabia na sprzedawaniu wiedzy o tym, jak zarabiać — to kwitnący biznes opierający się na marzeniach klientów o bogactwie.

W swoim YouTube’owym poradniku Pasternak wyjaśnia, jak zacząć biznes od zera: znaleźć liderów konkretnej branży, przeanalizować ich model biznesowy, a następnie przez tydzień konsumować wiedzę (głównie z YouTube’a) w danej niszy. Na podstawie tej wiedzy sprzedawać ludziom szkolenia i zarabiać “spore pieniądze”.

Najnowszy kurs Pasternaka promuje pisanie bajek dla dzieci przy użyciu AI: “Nie trzeba mieć talentu graficznego. Nie trzeba pokazywać swojej twarzy. Nowoczesne aplikacje zrobią wszystko za Ciebie”. To jest kluczowe — szkoleniowiec sprzedaje nie swoją wiedzę ani doświadczenie, ale ideę, że każdy może zarabiać bez wysiłku, korzystając z darmowych lub tanich narzędzi.

Jak chronić się przed oszustwami?

Przed zakupem kursu:

  • Sprawdź warunki anulowania — jeśli są niejasne lub ukryte, to czerwona flaga
  • Poszukaj niezależnych opinii — na Trustpilot, Google Reviews lub grupach na Facebooku
  • Weryfikuj kwalifikacje autora — nie tylko jego deklaracje o liczbie uczestników, ale rzeczywiste doświadczenie zawodowe
  • Uważaj na bezpłatne webinary — są narzędziem sprzedaży, a nie edukacji
  • Nie daj się presji — rzetelne kursy nie naciskają na natychmiastowy zakup

Jeśli już padłeś ofiarą oszustwa:

  • Spróbuj anulować usługę samodzielnie w panelu kursanta
  • Złóż reklamację do firmy na piśmie
  • Zgłoś sprawę do UOKiK i na policję
  • Dołącz do grupy wsparcia dla poszkodowanych — mogą Ci pomóc w procedurach
  • Rozważ konsultację z prawnikiem specjalizującym się w e-commerce

Rynek edukacji online dla dorosłych ma ogromny potencjał — istnieje wiele rzetelnych kursów i certyfikatów, które rzeczywiście rozwijają umiejętności. Jednak konsument musi być czujny i świadomy, że nie każdy, kto sprzedaje kurs, jest rzeczywistym ekspertem, a obietnice szybkiego bogactwa są najczęściej iluzją.

Najczęstsze pytania

Jak rozpoznać oszustwo na kursach online?

Oszustwa charakteryzują się: bezpłatnymi webinarami, które są tylko narzędziem sprzedaży, niejasnym opisem subskrypcji, trudnością w anulowaniu dostępu oraz obietnicami szybkiego zarobku bez wysiłku. Sprawdź warunki anulowania przed zakupem i poszukaj niezależnych opinii użytkowników.

Co robić, jeśli zapłaciłem za kurs i chcę zwrot pieniędzy?

Najpierw spróbuj anulować usługę samodzielnie w panelu kursanta lub skontaktuj się z obsługą klienta. Jeśli to nie zadziała, złóż reklamację do firmy na piśmie, a następnie zgłoś sprawę do UOKiK i na policję. Dokumentuj całą korespondencję.

Czy mogę odzyskać pieniądze za kurs, jeśli firma działa z zagranicy?

Odzyskanie pieniędzy jest znacznie trudniejsze, gdy firma ma siedzibę za granicą (np. w Dubaju). Mimo to możesz zgłosić sprawę UOKiK, który może przekazać ją prokuraturze. Konsultuj się z adwokatem, aby poznać swoje opcje prawne.

Jakie są znaki rozpoznawcze rzetelnego kursu online?

Rzetelny kurs ma: jasne warunki subskrypcji i anulowania, rzeczywiste recenzje użytkowników na niezależnych platformach, autora z weryfikowalnym doświadczeniem zawodowym (nie tylko deklaracjami), możliwość zwrotu w określonym okresie oraz brak presji sprzedażowej.

Gdzie mogę znaleźć pomoc, jeśli padłem ofiarą oszustwa na kursie?

Zgłoś sprawę do UOKiK (Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów), na policję oraz poszukaj grup wsparcia dla poszkodowanych na mediach społecznościowych. Możesz też skonsultować się z organizacją konsumenckiej lub prawnikiem specjalizującym się w e-commerce.

Na podstawie: Wprost. Tekst opracowany redakcyjnie.